Foto.1jpg

   

  ОРГАНИЗАЦИОННАЯ КОМИССИЯ “ПОБЕДА – 75” администрации МР “Усть-Алданский улус (район)” по подготовке и проведению мероприятий 75-летия Великой Победы представляет информационный ресурс открытого доступа, наполняемый всеми имеющимися  документами о ходе и итогах основных боевых операций, подвигах и наградах всех воинов Великой Отечественной войны из Усть- Алданского улуса. Основными целями проекта являются увековечение памяти павших воинов, ветеранов Великой Отечественной войны, тружеников тыла, военно-патриотическое воспитание молодежи на примере славных подвигов отцов и дедов.

  На этом сайте, мы постараемся отразить события фронтового боевого пути, подвига и награды  нашего солдата.  Материалы по мере возможности будут собираться и обновляться. Если у Вас есть какие-либо материалы, которые Вы готовы разместить на сайте, просим отправить по адресу Этот адрес электронной почты защищён от спам-ботов. У вас должен быть включен JavaScript для просмотра.

 

АЛЕКСЕЕВА МАРИЯ КОНСТАНТИНОВНА

Уус-Алдан улууһун Дүпсүн нэһилиэгэр 1929 сыллаахха Алексеевтар дьиэ кэргэттэригэр төрөөбүтэ.

Урукку олох охсуутугар эрдэ тулаайах хаалбыта. Аймохтарыгар эҥэрдэһэн оҕо сааһыттан кыһалҕаны билэ улааппыта.

Борогоҥҥо кирпииччэ собуотугар үлэлии сылдьан 1950 с. промкомбинаткак үлэлиир Бүөтүр Маппыайапка кэргэн тахсан Тиит-Арыыга олохсуйан, дьиэ-уот туттан, сүөһү ииттэн, элбэх оҕолонон бэрт үчүгэйдик олорбуттара.

Эбээбит Мария ыраас туттуулаах, эйэҕэс майгылаах киһи этэ.. кини элбэх оҕолоох буолан оҕолорун көрөн-харайан, таҥастарын-саптарын, астарын-үөллэрин бэрийэн хоп курдук олорбуттара.

Мария Константиновна 2 кыыс, 6 уол күн күбэй ийэтэ, элбэх сиэн эйэҕэс эбэтэ.

АРГУНОВА ЕКАТЕРИНА НИКОЛАЕВНА

1932с. Уһун-Күөлгэ Варвара Спиридоновна,  Николай (Кунан Ньукулай) Турантаевтар дьиэ кэргэттэригэр 5 бииргэ төрөөбүттэрэ. Соҕотох кыыс этэ уонна 4 уол.

Үөрээн сайылыгынан, Уһун-Күөлүнэн оҕо сааһа ааспыта.

Оскуолаҕа Тандаҕа үөрэнэн 4 кылааһы бүтэрбитэ уонна ийэтэ дьиэтигэр көмөлөһүннэрээри тохтоппут. Тандаттан сатыы сылдьан Уһун-Күөлгэ саас, сайын, кыһын кэлэрим диэн кэпсиирэ.

Биһиги аҕабытынаан Аргунов Григорий Федотовичтыын ыал буолан Тиит-Арыыга олохсуйбуттара. Кэргэнэ эрдэ өлөн 9 оҕону соҕотоҕун атахтарыгар туруортаабыта. Холкуоска үлэлээн баран, элбэх оҕолоох киһи оҕолорун көрөн, кэнники кулуупка техүлэһитинэн 15 сыл үлэлээн пенсияҕа тахсыбыта. Тыыл, үлэ ветерана, элбэх оҕолооҕунан знактардаах, грамоталардаах, махтал суруктардаах. 1996 сыллаахха ыалдьан биһиги кэккэбититтэн суох буолбута. 9 оҕолоох, элбэх сиэннээх, хос сиэннэрдээх.

ПОПОВА ЗИНАИДА ФЕДОТОВНА  

1933 сыл от ыйын 28 күнүгэр Лөгөй нэһилиэгэр төрөөбүтэ.

Сэрии ыар сыллара буолан ситэ үөрэммэтэҕэ, түөрт кылааһынан бүппүтэ. Саастыылаахтарын кытта тэҥҥэ от, бурдук үлэтигэр сайын аайы үлэлииллэрэ. 1949 сыллаахха арҕаа нэһилиэктэргэ аһыҥка ыһан от үүммэккэ II Байаҕантай нэһилиэгэр оттуу сэттэ кыыс буолан кэлбиттэр. 1950 с. олохтоох Дмитрий Бысыинна кэргэн тахсан холкуоска ыанньыксытынан, үүт тутааччынан үлэлээбитэ, кэлин пенсияҕа тахсыар диэри оскуолаҕа техглэһитинэн үлэлээбитэ. 9 оҕону төрөтөн 8 оҕону атаҕар туруорсан, сиэннэрдэнэн баран 1993сыллаахха бу олохтон барбыта.

АХТЫЫ.

 

Мин Тиит-Арыы маҕаһыыныгар 1965 сыл сэтинньи ыйга үлэлии киирбитим. Оччолорго Турантаев Николай (Людмич) кэргэнэ Павлова Светлана үлэлээн бүппүтэ, мин ити кэнниттэн 1968 сылга диэри атыылааччылаабытым.

Мин кэннибиттэн Түүлээхтэн Алексеев Иван диэн киһи кэлбитэ. Оччолорго маҕаһыын диэн  мин төрөөбүт дьиэм, “Тиилийэ” алааһыттан кэлэн турара, билигин да турар.

Үлэлиир кэммэр олохтоохтох холкуостар дохуоттарын натуранан (этинэн, арыынан) ылаллара, онон маҕаһыыҥҥа киирии үп олус аҕыйах буолара. Муҥутаатаҕына ыйга түөрт-биэс мөһөөк курдук киирэрэ. Сүрүннээн атыылаһар табаардара бурдук, саахар буолара, ону да сельпо массыыната нэһиилэ хааччыйара.

Кэлин холкуос арыый кыаҕыран, техника да элбээн бородууктаны саппааһырар гына таһынарым. Нэһилиэнньэ көрдөбүлэ үрдээн табаар ассортимена элбииригэр үлэлэспитим, түмүгэр киирии үп лаппа үрдээбитэ. 

Үлэлээбит сылларбар наспо, райпо, “Холбос” үгүс грамоталарынан. Дипломнарынан наҕараадаламмытым.

1969 сылга бөһүөлэкпитигэр киноустановка аһыллан идэбинэн үлэлии барбытым.

Ахтыыны суруйда Егоров Николай Николаевич.

19.02.2020с.

АХТЫЫ.

А5абыт Аргунов Иннокентий Васильевич 1931 сыллаахха Верхоянскай оройуонун Сартан нэһилиэгэр төрөөбүт. Биир сааһыгар атынан, табанан көһөн кэлбиттэр манна убайа Бүөтүр 5 саастааҕар икки оҕону илдьэ. Сэрии уот кураан сылларыгар Баттахха олорбуттар, элбэх эрэйи, кыһалҕаны, хоргуйууну билэн улааппыттар. Үөрэҕэ 6 кылаас этэ. 13 сааһыттан холкуос үлэтигэр эриллэн үлэлээн барбыт. Оҕус сиэтиититтэн саҕалаан от-мас үлэтигэр, сүөһү көрүүтүгэр, кэлин кыладыапсыгынан, от звенотугар звеноводунан үлэлээбит.

Пенсияҕа тахсан да баран хотон харабылынан, убаһа аһатыытыгар үлэлээбит.

Тыыл, үлэ ветерана, нэһилиэк бочуоттаах олохтооҕо. 2015 сыллаахха 84 сааһыгар өлбүтэ.

Аҕата Аргунов Василий Николаевич (Дыдаа), ийэтэ Аргунова Матрена Михайловна. Бииргэ төрөөбүттэр алтыалар этэ. Билигин биир быраата Аргунов В.В. эрэ баар. Оҕолоро 4-лэр. Бары үөрэхтэнэн үлэһит, ыал буолбуттара. Элбэх сиэн, хос сиэннэр кинилэр олохторун салгыыллар.

Ийэбит Аргунова Мария Семеновна 1934 сыллаахха Бээрийэ нэһилиэгэр төрөөбүт. Сэрии сылларыгар Түүлээх нэһилиэгэр аҕалара өрүскэ балыкка үлэлээн тыыннаах хаалбыппыт диэн ийэбит кэпсиирэ.

Манна 1956 сыллаахха кийиит буолан кэлиэҕиттэн сүөһү көрөөччүнэн, доярканан үлэлээбит. 1969 сылтан 1979 сылга диэри детсадка повардаабыта. Үлэтин Бээрийэҕэ үүт астааччынан саҕалаабыт. Түөрт эрэ кылаас үөрэхтээх этэ. Бииргэ төрөөбүттэр бэһиэлэр эбит. Аҕалара оҕолор кыра эрдэхтэринэ өлбүт. Аҕалара Охлопков Семен Яковлевич, ийэлэрэ Бережнева Февронья Кирилловна диэн эбиттэр.

Аҕабынаан 8 оҕону төрөппүттэриттэн 4 оҕо улаатан үөрэхтэнэн бары ыал буолан, оҕолонон олороллор. Уонча сиэн, уонтан тахса хос сиэн бааллар.

2016 сыллаахха 82 сааһыгар өлбүтэ. Тыыл, үлэ ветерана, нэьилиэк бочуоттаах олохтооҕо.

Суруйда кыыстара

үлэ ветерана, нэһилиэк бочуоттаах олохтооҕо

Саввина Елена Иннокентьевна.